Wernisaż wystawy „Elżbieta Piwek-Białoborska (1922–1989). Ceramika – Forma – Dekoracja”
Serdecznie zapraszamy na uroczyste otwarcie wystawy „Elżbieta Piwek-Białoborska (1922–1989). Ceramika – Forma – Dekoracja”, które odbędzie się 27 lutego 2026 roku o godz. 12.00 w Zbiorach Sztuki.
Ekspozycja poświęcona jest jednej z najważniejszych postaci polskiego wzornictwa powojennego – projektantce ceramiki, współtwórczyni włocławskiego fenomenu fajansu i artystce, która w latach 50.–70. XX wieku wyznaczała kierunki rozwoju tej dziedziny.
Elżbieta Piwek-Białoborska, absolwentka Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych w Poznaniu oraz Wydziału Ceramiki i Szkła (studia w Poznaniu i Wrocławiu, dyplom 1953), od początku swojej drogi zawodowej związana była z projektowaniem ceramiki. Już jako studentka pełniła funkcję asystentki prof. Rudolfa Krzywca. W 1953 roku zamieszkała we Włocławku i podjęła pracę w Ośrodku Wzorcującym nr 2 Zjednoczonych Fabryk Fajansu. Jej projekty bardzo szybko trafiły do produkcji, a ona sama stała się jedną z kluczowych projektantek włocławskiego ośrodka wzorniczego, z którym związana była do 1983 roku.
Na wystawie zaprezentowane zostaną zarówno realizacje użytkowe – galanteria stołowa i formy o charakterze dekoracyjnym – jak i unikatowe obiekty z fajansu i szamotu. Twórczość artystki łączyła tradycyjne motywy kwiatowe z nowoczesną abstrakcją i odważną, często asymetryczną formą. Wspólnie z Janem Sowińskim i Witem Płażewskim współtworzyła słynne dekoracje „picassowskie”, dziś znane jako „pikasiaki”. Jej najbardziej rozpoznawalnym projektem pozostaje lampa „rogata” z 1959 roku, produkowana przez ponad ćwierć wieku i współcześnie ponownie wytwarzana we Włocławku.
Piwek-Białoborska była artystką otwartą na eksperyment – poszukiwała nowych efektów barwnych i fakturalnych, opracowała m.in. technikę dekoracyjną zwaną „korą”, polegającą na tworzeniu wypukłych, linearno-geometrycznych podziałów z masy fajansowej. Projektowała również ceramikę architektoniczną dla ważnych realizacji we Włocławku, współpracując z innymi twórcami i środowiskiem lokalnym.
Od 1949 roku uczestniczyła w licznych wystawach krajowych i zagranicznych. W latach 60. i 70. była jedną z najczęściej prezentowanych poza granicami Polski projektantek ceramiki – jej prace pokazywano m.in. we Francji, Włoszech, Jugosławii, USA i ZSRR. Za swoją działalność została odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi oraz odznaką „Zasłużony Działacz Kultury”.
Wystawa stanowi próbę całościowego spojrzenia na dorobek artystki – od pierwszych projektów po dojrzałe realizacje, które dziś należą do kanonu polskiego designu. To opowieść o formie, dekoracji i twórczej odwadze, która na trwałe wpisała się w historię włocławskiego fajansu i polskiej sztuki użytkowej.
Zapraszamy do wspólnego spotkania z twórczością Elżbiety Piwek-Białoborskiej i do odkrywania jej niezwykle aktualnego języka formy.
Projekt afisza: Magdalena Kolanowska
