Pecz2

#MuzeumWdomu – OBIEKT DNIA – Portret mężczyzny – wizerunek przyjaciela Feliksa Pęczarskiego


gdzie: Zbiory Sztuki, kiedy:

Mk 3651 S(16)

Feliks Pęczarski, Portret mężczyzny, 1849 r., olej, płótno, 24 x 19 cm. [kat. online MK-3651-s]

Feliks Pęczarski (1804-1862) – artysta malarz zaliczany do wybitnych realistów polskich ostatnie 15 lat życia związał z Włocławkiem. Informacje o jego pobycie w tym mieście są skromne – 7.III. 1848 r. – zawarł związek małżeński w kościele farnym p.w. św. Jana z Józefą z Dyniewiczów (l. 26), szlachcianką urodzoną w Radwęczewie. W akcie ślubu określony został jako „Artysta sztuki malarskiej (…) na teraz tu w Mieście zostający”. W 1849 r. i w 1851 r. urodziły mu się córki – Eleonora i Maria.

Fot.2

Fragment Księgi ludności m. Włocławka z lat 1851-1864, wł. APT oddział we Włocławku

W 1852 r. stracił żonę i młodszą córeczkę. Odnotowano także, że w 1860 r. malował dwa obrazy dla kościoła seminaryjnego „Święty Wincenty a Paulo” i „Franciszek Salezy”. Zmarł 12.X. 1862 r. w Szpitalu Powiatowym we Włocławku. Na podstawie zapisów Księgi Ludności m. Włocławka z lat 1851-1864 udało się ostatnio ustalić, gdzie znajdowała się posesja Konstantego Ninkowskiego, w której zameldowana była żona malarza. (Obecnie w tym miejscu na rogu ulic Żabiej i 3 Maja znajduje się okazała kamienica).

Fot.3

Kamienica na dawnej posesji Konstantego Ninkowskiego, fot. Jakub Szachiewicz

Jak widać, informacje biograficzne są bardzo skromne, jeszcze mniej wiadomo o twórczości malarza z okresu pobytu we Włocławku. Wymienione powyżej obrazy z kościoła seminaryjnego nie zachowały się. Jedynym znanym płótnem malowanym w mieście jest Portret mężczyzny.

Fot.4

Feliks Pęczarski, Portret mężczyzny, 1849 r., [odwrocie] Obraz konserwowany w 2019 r. w ramach programu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Wspieranie działań muzealnych”.

Ten niewielki obraz (24 cm x 19 cm) opracowany wyraziście, przedstawia postać w sile wieku z uwzględnieniem, co typowe dla F. Pęczaraskiego, każdego szczegółu oblicza i fryzury. Nie sposób nie dostrzec elementów ubrania modnego w I poł. XIX w. mężczyzny- surduta, białej koszuli i kraciastego halstucha (chustki upiętej pod szyją), namalowanych z wydobyciem rodzaju tkaniny – wełnianej czy jedwabnej, drewnianej laski a także oparcia krzesła typowego dla stylu biedrmeier. Kameralny wizerunek opatrzony jest dedykacją malarza na odwrocie płótna: Proszę przyjąć tę małą ofiarę w dowód przyjaźni i szacónku od artysty Sztuk pięknych Feliksa Pęczarskiego. Włocławek 18 19/9 49”.

Z dokumentów (nazwiska świadków ślubu, chrztów) wynika, że w kręgu towarzyskim F. Pęczarskiego były osoby z warstwy inteligenckiej. Może jedną spośród nich jest uwieczniony na obrazie zaprzyjaźniony z artystą mężczyzna.

[KK]