Nieszawasweitokosciol

#MuzeumWdomu – OBIEKT DNIA – Stanisława Noakowskiego „Kościół w Nieszawie”


gdzie: Muzeum S. Noakowskiego, kiedy: 08.06.2020

Co roku w dniu 8 czerwca obchodzone jest święto miasta Nieszawy. Z tej okazji prezentujemy dzieło najbardziej znanego nieszawianina, przedstawiające najcenniejszy zabytek tego miasta. Stanisław Noakowski w autobiografiach czy listach często wspominał Nieszawę i Włocławek jako miejsca, które ukształtowały jego wrażliwość artystyczną. W jednym nich, adresowanym do proboszcza parafii nieszawskiej ks. Mariana Kazubińskiego w 1928 roku artysta napisał: Jako Nieszawianin lubię bez granic kościół szanowny nasz parafialny związany fundacją swą odwieczną z przesławną pamięcią Jagiełły i Jadwigi. Lubię go specjalnie, bo w cieniu jego się urodziłem i dziesięć lat dzieciństwa najmilszego spędziłem. Pewnie dlatego artysta uwiecznił ten kościół na jednym ze swych rysunków, który MZKiD pozyskało do zbiorów w 2010 roku.

Fot.1

Kościół w Nieszawie, rys. Stanisław Noakowski, 1917 r., papier, tusz, sepia, 36,3 x 32 cm

Rysunek wykonany jest na papierze tuszem i podmalowany sepią. Widać na nim fragment bryły murowanego, gotyckiego kościoła znajdującego się po drugiej stronie ulicy, za niewysokim parkanem z otwartą furtką. Na rysunku, po lewej stronie, widać niższą część bryły, ze szkarpą, ostrołukową blendą i również gotyckim portalem, nad którym widoczna jest tablica. Tę część kościoła pokrywa ciemny, dwuspadowy dach. Po prawej znajduje się wysunięta część świątyni, z okrągłym oknem,poniżej którego widoczny jest krzyż.

Fot.2 Fot.3

Stanisław Noakowski w wieku studenckim oraz profesorskim

Stanisław Noakowski (1867–1928) architekt, literat, pedagog i twórca tysięcy rysunków przedstawiających różnorodne typy architektury. Urodził się w Nieszawie w 1867 roku jako drugi syn Władysława, rejenta okręgu nieszawskiego. W latach 1877–1884 uczył się w szkole realnej we Włocławku a następnie w gimnazjum w Łowiczu. Wykształcenie wyższe zdobył na Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, na Wydziale Architektury. Podczas nauki otrzymywał wiele nagród oraz stypendium, dzięki któremu mógł odbyć podróż po Europie. Następnie podjął się pracy w moskiewskiej Szkole Stroganowskiej Przemysłu Artystycznego, zaś w 1907 roku został wykładowcą w Szkole Malarstwa, Rzeźby i Architektury, również w Moskwie. Podczas swego wieloletniego pobytu w Rosji, Stanisław Noakowski nie zapominał o ojczyźnie i o swoich korzeniach. W 1918 roku artysta za namową siostry przeprowadził się na stałe do Warszawy. Pracował tam na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, gdzie był wykładowcą i dziekanem. Od 1923 roku prowadził kurs historii sztuki w Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie. Przez swoich studentów został zapamiętany jako wirtuoz rysunku, który kilkoma ruchami kredy potrafił na szkolnej tablicy stworzyć wspaniałe szkice wszelakich budynków. Stanisław Noakowski zmarł w stolicy 1928 roku, został pochowany na Starych Powązkach.

[JK]